Институциите се подготвуваат за ратификација на „Истанбулската конвенција“ 

Со цел подготовка на земјата и другите релевантни ресорни институции за ратификација и имплементација на Истанбулската конвенција, Министерството за труд и социјална политика, Министерството за здравство и Програмата за развој на Обединетите нации ја најавија реализацијата на проектот: Подготовка за ратификација на „Истанбулска конвенција“ - Усвојување на подобри политики и пракси за елиминација на насилството врз жените. 

Проектот, меѓу другото, има за цел и развивање на рамка за координиран и стратешки пристап за справување со насилството врз жените и девојчињата, како и исполнување на стандардите на конвенцијата за соодветно и ефективно обезбедување на соодветни услуги.

Министерката за труд и социјална политика, Мила Царовска извести дека се започнати подготовките и координацијата со останатите релевантни институции и меѓународни организации  со цел отворање на Центар за жртви на сексуално насилство, во кој жртвите на овој вид насилство ќе добијат психосоцијална поддршка, и помош за нивна ресоцијализација и реинтергација. За функционирање на овој Центар согласно меѓународните стандарди за човекови права, ќе се изработаат интерни документи, кои се однесуваат на постапките и процедурите на упатување, сместување, престој, правила за однесување на ангажираниот персонал, протоколот за заштита и сл. Ќе бидат изработени протоколи за постапување со жртви на сексуално насилство согласно законските обврски и обврските од Конвенцијата .

Министерот за здравство, Арбен Таравари истакна дека Истанбулската конвенција ќе биде голем чекор напред кон елиминација на насилството врз жените и дека овој проект ќе придонесе за подигнување на свеста и ќе ги елиминира предрасудите кон родово базираното насилство. ,,Во оваа прилика сакам да изразам благодарност и до Програмата за развој на ОН, кој е стратешки партнер на Македонија во оваа област. Министерството за здравство е отворено за соработка и во континуитет ќе ја обезбедува потребната поддршка во овој процес’’.

Постојаната претставничка на Програмата за развој на ОН, Луиза Винтон, истакна дека Истанбулската конвенција претставува инструмент на меѓународното законодавство кој може многу да помогне во борбата за елиминирање на насилството врз жените. ,,Поддршката на ратификацијата и имплементацијата на Конвенцијата е приоритет на сите агенции на ОН, присутни во државата. Затоа, сум горда дека го започнуваме овој проект, сега и тука, заедно со нашите два владини партнери’’- потенцираше Луиза Винтон.

Проектот стартува со преглед на моменталната состојба и предложување на рамка за собирање на податоци за следење на семејното и сексуалното насилство согласно стандардите на Истанбулската конвенција. Исто така, покрај Центарот за жртви на сексуално насилство кој ќе го отвори МТСП, проектот иницира отворање на три пилот - центри за упатување на жртвите на сексуално насилство лоцирани во здравствени установи во Скопје, Куманово и Тетово, како и развивање на протоколи за функционирање на центрите. 

Понатаму, во рамките на проектот ќе се организираат експертски дебати и обуки за сите релевантни страни, како и истражување за алтернативни модели на функционирање на шелтер центри за жртви на семејно насилство. Дополнително, меѓу планираните активности ќе биде и поддршката на глобалната кампања „16 дена активизам против родово базирано насилство“ преку која ќе се работи на подигнување на јавната свест и искоренување на предрасудите и негативните родови стереотипи.

Активностите се финансирани и имплементирани од Програмата за развој на Обединетите нации, а планирано е да финишираат до крајот на 2017 година. 

„Истанбулската конвенција“ воспоставува силна практична база за превенција, заштита на жените и девојчињата од насилство и прогон на насилниците. Овој документ има за цел да воспостави еднакви права помеѓу мажите и жените со тоа што ќе се елиминира родово базираното насилство.

Со ратификацијата на Истанбулската конвенција, од државата се очекува да воспостави правен и институционален систем кој ќе обезбеди превенција, заштита на жртвите на родово базирано насилство и прогон на сторителите. Сето ова ќе придонесе кон воспоставување на еднакви можности на жените и мажите и нулта толеранција кон било каков тип на родово базирано насилство.

Institucionet janë duke u përgatitur për ratifikimin e "Konventës së Stambollit"

Në mënyrë që të përgatisë vendin dhe institucionet tjera përkatëse kompetente për ratifikimin dhe zbatimin e Konventës së Stambollit, Ministria e Punës dhe Politikës Sociale, Ministria e Shëndetësisë dhe Programi për Zhvillim i Kombeve të Bashkuara e paralajmëruan realizimin e projektit: Përgatitja për ratifikimin e “Konventës së Stambollit” - Miratimi i politikave dhe praktikave më të mira për eliminimin e dhunës ndaj grave.


Projekti, ndër të tjera, ka për qëllim zhvillimin e një kornize për qasje të koordinuar dhe strategjike për ballafaqim me dhunën ndaj grave dhe vajzave, si dhe plotësimi i standardeve të Konventës mbi sigurimin e duhur dhe efektiv të shërbimeve të duhura.Ministrja e Punës dhe Politikës Sociale, Milla Carovska, ka informuar se kanë filluar përgatitjet dhe koordinimi me institucionet tjera relevante dhe organizatat ndërkombëtare për të hapur një Qendër për viktimat e dhunës seksuale, në të cilën Qendër viktimat nga kjo lloj dhune të marrin mbështetje psiko-sociale dhe ndihmë për ri-socializimin dhe ri-integrimin e tyre. Për funksionimin e Qendrës, në përputhje me standardet ndërkombëtare për të drejtat e njeriut, do të hartohen dokumente interne që kanë lidhje me procedurat e udhëzimit, strehimin, qëndrimin, rregullat e sjelljes të personelit të angazhuar, protokollin për mbrojtje dhe ngjashëm. Do të përpilohen protokolle për trajtimin e viktimave të dhunës seksuale në përputhje me dispozitat ligjore dhe obligimet nga Konventa.


Ministri i Shëndetësisë Arben Taravari theksoi se Konventa e Stambollit do të jetë një hap i madh drejt eliminimit të dhunës ndaj grave dhe se ky projekt do të kontribuojë në ngritjen e vetëdijes dhe do t’i eliminojë paragjykimet kundër dhunës me bazë gjinore. “Unë përfitoj nga ky rast për të shprehur falënderimin tim ndaj Programit për Zhvillim të KB-ve, që është partner strategjik i Maqedonisë në këtë sferë. Ministria e Shëndetësisë është e hapur për bashkëpunim dhe vazhdimisht do të sigurojë mbështetjen e nevojshme në këtë proces”.


Përfaqësuesja e përhershme e Programit për Zhvillim të KB-ve, Luiza Vinton theksoi se Konventa e Stambollit paraqet një instrument i të së drejtës ndërkombëtare që mund të ndihmojë në masë të madhe në luftën për të eliminuar dhunën kundër grave. “Përkrahja e ratifikimit dhe zbatimit të Konventës është prioritet i të gjitha agjencive të KB-ve, të pranishme në vend. Prandaj, jam krenare që ne jemi duke e filluar këtë projekt këtu dhe tani, së bashku me dy partnerët tanë të qeverisë”, potencoi Luiza Vinton.


Projekti fillon duke pasqyruar gjendjen momentale dhe duke propozuar një kornizë për mbledhjen e të dhënave për monitorimin e dhunës në familje dhe seksuale në përputhje me standardet e Konventës së Stambollit. Gjithashtu, përveç Qendrës për viktimat e dhunës seksuale, që do të hapë MPPS-ja, projekti inicion hapjen e tri pilot qendrave për udhëzimin e viktimave të dhunës seksuale, me seli në objektet shëndetësore në Shkup, Kumanovë dhe Tetovë, si dhe zhvillimi i protokolleve për funksionimin e qendra.


Për më tepër, në kuadër të projektit do të organizohen debate të ekspertëve dhe trajnime për të gjitha palët relevante, si dhe hulumtime për mënyrat alternative të funksionimit të strehimoreve për viktimat e dhunës në familje. Përveç kësaj, ndër aktivitetet e planifikuara, do të jetë edhe mbështetja e fushatës globale "16 ditët e aktivizmit kundër dhunës me bazë gjinore", përmes së cilës do të veprohet në ngritjen e vetëdijes publike dhe çrrënjosjen e paragjykimeve dhe stereotipave negative gjinore.Aktivitetet janë financuar dhe zbatuar nga Programi për Zhvillim i Kombeve të Bashkuara, kurse është planifikuar të përfundojnë deri në fund të vitit 2017.

"Konventa e Stambollit" krijon një bazë të fortë praktik për parandalimin, mbrojtjen e grave dhe vajzave nga dhuna dhe ndjekja e dhunuesve. Ky dokument ka për qëllim të krijojë të drejta të barabarta midis burrave dhe grave, që do të eliminojë dhunën me bazë gjinore.
Me ratifikimin e Konventës së Stambollit, nga shteti pritet të krijojë një sistem ligjor dhe institucional, i cili do të sigurojë parandalimin, mbrojtjen e viktimave të dhunës me bazë gjinore dhe ndjekja e dhunuesve. E gjithë kjo do të kontribuojë në vendosjen e mundësive të barabarta për burrat dhe gratë dhe zero tolerancë ndaj çdolloj të dhunës me bazë gjinore.